Atrakcje Ołomuńca. Co warto zobaczyć w dawnej stolicy Moraw?

Ołomuniec jest uważany za jedno z najpiękniejszych miast Republiki Czeskiej. Co więcej, często można spotkać się z określaniem go mianem „małej Pragi”. Cóż, miasto posiada imponującą liczbę historycznych budowli, a jego centrum jest drugim po Pradze największym zespołem zabytkowym w kraju. Przyznam, iż to nieco ponad stutysięczne miasto było jednym z przyjemniejszych zaskoczeń podczas moich podróży po Republice Czeskiej, a zachwyt nad nim wciąż trwa. Ołomuniec atrakcje oferuje różne, związane z wieloma epokami, ale to barok i renesans nadają mu specyficznego charakteru. Zapraszam do podróży przez zabytki Ołomuńca, które warto zobaczyć w jeden dzień i poznać głębiej podczas kilkudniowej wizyty.

Gdzie znajduje się Ołomuniec + krótka historia

Ołomuniec zlokalizowany jest we wschodniej części Republiki Czeskiej nad rzeką Morawą. Bardzo ważnym jest tu podkreślenie słowa „republika”, gdyż miasto znajduje się na Morawach, w jednej z historycznych krain, które obok Czech oraz Śląska Czeskiego tworzą jedno państwo. Miasto jest stolicą kraju ołomunieckiego, ośrodkiem akademickim z Uniwersytetem Palackeho i jednym z najważniejszych miast regionu oraz całej Republiki Czeskiej. Jego doskonałe położenie sprawia, że Ołomuniec to świetna propozycja na jednodniową lub weekendową wycieczkę z Polski.

Miasto rozwinęło się w średniowieczu dzięki szlakom handlowym prowadzącym ze wschodu na zachód – z Pragi do Kijowa oraz z południa na północ. Ciekawostką jest fakt, iż przez kilka dekad znajdowało się pod kontrolą polskich władców z dynastii Piastów – Mieszka I i Bolesława Chrobrego (oraz prawdopodobnie Mieszka II). W 1187 r. Ołomuniec został stolicą Moraw, a rolę tę utracił dopiero w 1642 r. na rzecz Brna. Powodem przeniesienia stolicy na południe były zniszczenia, jakich doznał Ołomuniec na skutek ataku Szwedów.

Okres świetności Ołomuńca nastąpił w połowie XV stulecia. Wówczas drugie największe po Pradze miasto na obszarze obecnego państwa czeskiego przeżywało rozkwit, który zahamował wybuch wojny trzydziestoletniej i szwedzki atak. Atrakcje Ołomuńca, które możemy dziś oglądać, to wielowiekowe dziedzictwo oraz świadkowie chwały i trudnych momentów w historii miasta.

Trasa do Ołomuńca – jak dojechać?

Dojazd do Ołomuńca z Polski jest wyśmienity. Do miasta dotrzemy z łatwością nie tylko własnym samochodem – zarówno z Górnego, Dolnego i Opolskiego Śląska, jak i Małopolski. Trasa do Ołomuńca z Cieszyna to ok. 120 km. Autostradą nr 1 z przejścia granicznego w Gorzyczkach dojedziemy do Ołomuńca w ok. 1 h pokonując ok. 100 km. Trasa z Prudnika (woj. opolskie) zajmie ok. 2 h – 108 km, a z Boboszowa (woj. dolnośląskie) ok. 1 h i 10 min (80 km). Trasa samochodem z Warszawy do centrum Ołomuńca liczy 460 km (ok. 4,5 h), z Krakowa 260 km (ok. 3 h), z Wrocławia 320 km (ok. 3,5 h), a Katowic 180 km (ok. 2h).

W przypadku podróży do Ołomuńca samochodem zwróćcie uwagę na kategorię wybranych dróg. W przypadku wybrania trasy autostradami należy zakupić winiety. Z kolei jeśli macie nieco więcej czasu możecie spokojnie ominąć drogi płatne – atrakcje Ołomuńca nie uciekną! A okoliczne krajobrazy i ciekawe miejsca po drodze uprzyjemnią podróż.

Ołomuniec jest świetnie skomunikowany z miastami Polski również komunikacją publiczną. Do miasta dojedziemy autobusami oraz pociągami. Komfortowe bezpośrednie połączenia oferuje m.in. Flixbus łączący Ołomuniec z Krakowem, Katowicami, Warszawą, Łodzią, a nawet Gdańskiem. Mieszkańcy Aglomeracji Śląskiej oraz Krakowa dojadą do Ołomuńca także pociągami. Bezpośrednie pociągi do Ołomuńca możecie złapać z Krakowa, Katowic oraz Warszawy, a także mniejszych miast. Do Ołomuńca kursują pociągi PKP oraz czeskiego przewoźnika LeoExpress.

Atrakcje Ołomuńca – co zobaczyć w „Małej Pradze”?

„Mała Praga” to tylko jedno z określeń Ołomuńca, choć u tych, którzy znają piękno i fenomen czeskiej stolicy może budzić ono spory apetyt. Niespodzianka – Ołomuniec nazywany jest też „Małym Rzymem” – nieźle, co? To nie koniec przydomków – „Miasto Fontann”, „Perła Moraw”… ale czym Ołomuniec zasłużył sobie na takie tytuły? Zobaczcie, jak wyjątkowe i budzące zachwyty atrakcje Ołomuniec oferuje odwiedzającym i co warto zobaczyć, odwiedzając miasto.

Katedra Świętego Wacława w Ołomuńcu

Katedra to najczęściej najważniejsza i najokazalsza budowla sakralna w miastach. Nie inaczej jest w przypadku Ołomuńca. Trzy strzeliste wieże doskonale dostrzegalne są z różnych punktów w mieście. Obecnie ołomuniecka katedra ma neogotycki charakter, który nadano jej podczas ostatniej przebudowy zakończonej w 1892 r.

Choć z pozoru koniec XIX w. w perspektywie historii miasta wydaje się nieodległym okresem, to budowla ta jest znacznie starsza, a pamiątką po regotyzacji jest m.in. imponująca dzwonnica. Jej wysokość to 100,65 m, co sprawia, że jest drugą najwyższą wieżą kościelną w kraju.

Początki katedry sięgają 1104 r. Wówczas jej budowę na Wzgórzu Wacława zlecił książę Świętopełk. Romańską świątynię ukończono dopiero w 1141 r. Po pożarach i przebudowach wciąż stanowi główną miejską świątynię. Wewnątrz monumentalnej budowli znajdują się relikwie św. Jana Sarkandra – patrona Moraw i Śląska.

Katedra i jej otoczenie to atrakcje Ołomuńca, które zdecydowanie warto odwiedzić, zarówno przez wzgląd na prastarą historię, jak i wizualny monumentalizm. Jest jedną z najważniejszych świątyń w Republice Czeskiej.

Zamek w Ołomuńcu – z katedrą po sąsiedzku

Katedra Świętego Wacława jest częścią ołomunieckiego zamku. Obok świątyni dominującymi obiektami na Wzgórzu Wacława są dawny Pałac Biskupi z Muzeum Archidiecezjalnym oraz renesansowy Kościół Świętej Anny. Muzeum Archidiecezjalne w Ołomuńcu prezentuje eksponaty związane z miastem, m.in. bogato zdobioną karetę biskupią, dzieła malarstwa, a także wnętrza z wielu epok. Warto zobaczyć tu Rajski Dziedziniec z zabytkową studnią, gotyckie krużganki, romańskie okna oraz pokrytą freskami gotycką Kaplicę Świętego Jana Chrzciciela.

Obecnie jedynym zachowanym sprzed wieków zewnętrznym elementem zamku jest okrągła gotycka wieża, a odwiedzając muzeum można zobaczyć pozostałości dawnych murów i fundamentów, które wrosły w ściany obecnych budowli.

Spacerując po Ołomuńcu warto przyjrzeć się też fragmentom zabytkowych murów miejskich.

Górny Rynek – czołowe atrakcje Ołomuńca

Górny Rynek w Ołomuńcu to centrum miasta i jedna z jego największych atrakcji. Tutaj wznosi się budynek ratusza zbudowanego w XV wieku. Przebudowany na początku XX w. w stylu neogotyckim wciąż prezentuje kilkusetletnie elementy, w tym wykusze.

Na jego północnej fasadzie zlokalizowany jest zegar astronomiczny. Dawniejszy, zniszczony na skutek działań II wojny światowej, a wcześniej przebudowany orloj był imponujący.

Zachwycał się nim m.in. król Polski Jan III Sobieski. Dzisiejszy zegar astronomiczny to socjalistyczna pamiątka po czasach komunizmu. Dostojne zdobienia i przedstawienia zastąpiły figury i mozaiki robotników oraz naukowców. Niemniej ten rzadki w ujęciu kraju, a nawet kontynentu zabytek warty jest zobaczenia.

Kolumna Trójcy Świętej – obiekt z listy UNESCO

Kolumna Trójcy Świętej w Ołomuńcu to zdecydowanie duma narodowa. Wysoka na 35 metrów została zbudowana na Górnym Rynku w 1754 r. po 38 latach pracy rzeźbiarzy. Stanowi wotum, pamiątkę po zakończeniu epidemii dżumy. Ciekawostką jest, iż budowniczymi kolumny byli wyłącznie mieszkańcy Ołomuńca, a kolumna do dziś stanowi symbol ścisłej współpracy. Podczas pruskiego oblężenia w XVIII w. obywatele Ołomuńca osobiście poprosili najeźdźców o zaprzestanie ostrzału kolumny. Pamiątką po walkach jest złota kula, będąca fragmentem budowli.

Kolumna zwieńczona jest rzeźbą Trójcy Świętej. Poza nią dostrzeżemy tu mnóstwo rzeźb oraz płaskorzeźb przedstawiających świętych i postacie biblijne oraz motywy roślinne. W dolnej części kolumna mieści małą kaplicę. W 2000 r. Kolumnę Trójcy Świętej w Ołomuńcu wpisano na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Wyświetl ten post na Instagramie

Post udostępniony przez Olomouc (@olomouc_tourism)

Niestety, do końca 2026 r. kolumna pozostaje w renowacji, a podczas moich ostatnich odwiedzin w 2025 r. była już zasłonięta. To jednoczesna zachęta do kolejnych odwiedzin miasta!

Barokowe fontanny Ołomuńca

Niewątpliwymi atrakcjami Ołomuńca są barokowe fontanny. Inspirowane postaciami i zdarzeniami z rzymskiej mitologii ozdabiają ołomuniecką starówkę. Spośród 6 barokowych fontann na Górnym Rynku znajdziemy dwie – Herkulovą i Caesarovą, a w 2002 r. zbudowany tutaj trzecią – Ariónovą, nowoczesną, jednak nawiązującą tematyką do pozostałych.

Pozostałe fontanny znajdują się na Dolnym Rynku – Neptunova oraz Jupiterova, placu Republiki – Tritónů i na ul. 8 kwietnia – Merkurova.

Dolny Rynek i Kolumna Mariacka

Na Dolnym Rynku, drugim najważniejszym placu ołomunieckiego starego miasta, znajdują się dwie z barokowych fontann. Fontanna Neptuna z 1683 r. jest najstarszą spośród wszystkich.

Ponadto na placu wzniesiono w 1727 r. Kolumnę Mariacką. Miała być ona pierwotnym podziękowaniem za ustąpienie epidemii dżumy, która wybuchła w Ołomuńcu na początku XVIII w., jednak Wacław Render – pomysłodawca i budowniczy uznał ją za mało imponującą, czego następstwem była budowa Kolumny Trójcy Świętej na Górnym Rynku.

Ponadto na Dolnym Rynku możemy oglądać urocze kamienice.

Kaplica Świętego Jana Sarkandra – barokowa perełka

Kaplica Świętego Jana Sarkandra to obiekt bardzo ciekawy. Nie sposób nie zwrócić na nią uwagi podczas spacerowania uliczkami miasta. Neobarokowa bryła wyróżnia się spośród innych obiektów swoim okrągłym kształtem.

Budowę obecnej kaplicy zakończono w 1912 r., a stoi ona w miejscu poprzednich kaplic i więzienia, w którym w 1620 r. zabity został Jan Sarkander – święty urodzony w Skoczowie, między Cieszynem i Bielskiem-Białą. Tortury poprzedzające śmierć były wynikiem oporu Sarkandra wobec wymuszenia na nim przyznania się do sprowadzenia wojsk lisowczyków na Morawy oraz złamania tajemnicy spowiedzi.

Wewnątrz kaplicy można zajrzeć do części dawnego więzienia, w którym przetrzymywany był patron Moraw i Śląska.

Ulice starego miasta – otwarte muzeum i architektoniczne atrakcje Ołomuńca

Zabytkowe kamienice ołomunieckiej starówki tworzą wyjątkowe miejskie krajobrazy. Zdobione wielokolorowe fasady, urokliwe uliczki i place to wyśmienite propozycje spacerowe.

Wędrując zabytkową częścią Ołomuńca warto zwrócić uwagę na fasady kamienic. Pochodzą one z różnych epok. Połączenie renesansu, baroku oraz secesji jest naprawdę piękne.

Ulica 1 maja, która kończy się widokiem na wieże Katedry Świętego Wacława. Jej środkiem suną tramwaje, w kamienicach mieszczą się kawiarnie, restauracje i sklepy, których z resztą na starówce jest sporo. Warto zajrzeć m.in. na ulice: Mahlerova, Michalska, Pekařská, Wurmova, Ostružnická oraz Komenského.

Moimi ulubionymi są ulice Kozí oraz Školní – wąziutkie, z charakterystycznymi łącznikami.

Kościoły starego miasta – sakralne atrakcje Ołomuńca

Podczas spaceru zabytkowym starym miastem Ołomuńca warto zwrócić uwagę na inne kościoły, które poza wymienionymi we wcześniejszych punktach znajdziemy na trasie spacerów. Jedną z ważniejszych w mieście świątyń jest jezuicki Kościół Marii Panny Śnieżnej. Całkowitą budowę z wykończeniem wnętrza barokowej świątyni ukończono w 1743 r. Jest częścią dawnego jezuickiego kompleksu, za którym rozciąga się okazały park – Bezručovy sady. Kościół Marii Panny Śnieżnej pełni funkcję świątyni akademickiej.

Innym wartym uwagi obiektem sakralnym jest barokowy, bogato zdobiony Kościół Świętego Michała z trzema kopułami.

Warto odwiedzić też gotycki Kościół Świętego Maurycego z charakterystycznymi różniącymi się od siebie wieżami oraz typowymi dla gotyku żebrowymi sklepieniami.

Nieopodal zlokalizowany jest późnogotycki Kościół Niepokalanego Poczęcia Marii Panny.

Pałac Arcybiskupi i kompleks Uniwersytetu Palackeho

Wzdłuż ulic Wurmova i Křížkovského znajdują się gmachy Pałacu Arcybiskupiego oraz budynki wchodzące w skład kompleksu Uniwersytetu Palackeho. Te okazała budowle robią wrażenie i zdecydowanie należą do atrakcji Ołomuńca. Pierwsze wydziały uniwersytetu założono w 1573 (Cyrylo-Metodiański Wydział Teologiczny) oraz w 1576 (Wydział Filozoficzny). Budynki Wydziału Filozoficznego wyglądają dostojnie. Uniwersytet ten jest drugim najstarszym na ziemiach czeskich. Dziedzińce i fasady, a także uniwersyteckie ogrody są naprawdę piękne. Sąsiadujący z budynkami uniwersytetu Pałac Arcybiskupi dostępny jest do zwiedzania, a jego wnętrza prezentują barokowe dziedzictwo miasta.

Klasztor Hradisko i Svatý Kopeček – monumentalne atrakcje Ołomuńca

Będąc w Ołomuńcu warto zobaczyć masywne barokowe przykład architektury sakralnej. Klasztor Hradisko został założony w 1078 r. Jego burzliwa historia doprowadziła do całkowitych przebudów, a ostatnia z nich miała miejsce w XVIII w. W 1802 r. wewnątrz kompleksu utworzony został szpital wojskowy, którym mieści się tu do dziś. Pomimo szpitalnej funkcji możliwe jest zwiedzanie barokowego wnętrza i ogrodu z przewodnikiem. Dojeżdżając do miasta od strony północnej niełatwo go przeoczyć. Ogromna bryła warta jest podziwiania, choćby z zewnątrz, jeśli nie dysponujemy odpowiednim zapasem czasu.

Drugie, oddalony nieco od centrum Ołomuńca barokowe arcydzieło to Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny. Zbudowana w 1679 r. jest słynnym na Morawach celem pielgrzymek.

Co koniecznie kupić – kulinarne atrakcje Ołomuńca?

Spośród lokalnych specjałów warto wymienić przysmak, który zdecydowanie powinien znaleźć się na liście kulinarnych ciekawostek i atrakcji Ołomuńca. To słynne serki/twarożki ołomunieckie (cz. olomoucké tvarůžky). Bardzo, ale tak naprawdę bardzo aromatyczna przekąska. Dojrzewające serki powstają z chudego twarogu krowiego, a proces naturalnej fermentacji zachodzi bez wykorzystania podpuszczki, jedynie z udziałem soli – naturalnego konserwantu. Mają bardzo małą zawartość tłuszczu (poniżej 1%), za to naprawdę intensywny smak i zapach.

Dla mnie, jako wielbiciela wszelakich serów, co zaszczepiła we mnie miłość do Szwajcarii, smakują naprawdę dobrze. Oczywiście nie mogę powiedzieć tego o zapachu, a ich aromat agresywnie przebija nawet plastikowe opakowanie. Chcąc je zakupić, a możliwe jest to w wielu zwyczajnych sklepach i marketach, polecam zaopatrzyć się w dodatkowe, szczelnie zamykane pudełko. Serki ołomunieckie możecie kupić w różnych wariantach – z różnymi dodatkami i w różnych kształtach, przede wszystkim okrągłych i podłużnych.

Ołomuniec na jeden dzień – czy warto?

Ołomuniec to przepiękne miasto. Zdecydowanie warto przyjechać tutaj na jeden dzień, na przykład podczas przejazdu na Bałkany lub bliżej – na słynące z pofalowanych pól i winnic Południowe Morawy. Atrakcje Ołomuńca jak najbardziej możliwe są do szybkiego zwiedzenia, natomiast dobrze spędzić tu na przykład weekend, aby spokojnie poznać to, co oferuje miasto oraz region. Dłuższy pobyt pozwoli też zakosztować lokalnej kuchni, nie tylko ołomunieckich twarożków.

Ołomuniec naprawdę warto zobaczyć, bo miasto jest zaskakująco piękne i wyśmienicie dostępne dla podróżujących samochodem oraz transportem publicznym, szczególnie z sąsiadujących z Morawami i Śląskiem Czeskim polskich regionów. Bogactwo architektury, wielowiekowy przekrój, fascynujące historie – to wszystko składa się na wybitny klimat Ołomuńca – autentycznego i cennego morawskiego miasta.